Monday, May 23, 2005

Vorige week heb ik - na een oponthoud van een week of wat - eindelijk Geert Mak's Hoe God verdween uit Jorwerd uitgelezen. In dit boek geeft Mak ons een indruk van de geschiedenis van een Fries dorpje in de 20e eeuw. Het lijkt erop dat de teneur van het verhaal - het verdwijnen van een van de pijlers van het traditionele dorpsleven: de kleinschalige en middelgrote landbouw - geldt voor meer dan alleen Jorwerd of Friesland. Alhoewel een goede redacteur het boek leesbaarder had kunnen maken en het meer zeggingskracht had kunnen geven (*), heb ik zoals altijd met plezier gelezen wat Geert Mak te vertellen heeft. Sinds ik in den vreemde woon en ruim 3000 km verwijderd ben van waar ik geboren en opgegroeid ben heb ik een meer dan gemiddelde belangstelling gekregen voor geschiedenis van en in Nederland. Mak is geen historicus maar wel een alleraardigste verteller, met belangstelling voor dingen die ook mij boeien. Hij speelt goed in op de zichtbare populariteit van locale geschiedenis in de laatste jaren, en hij behoort tot het selecte groepje auteurs wier werk ik, wanneer ik daartoe de gelegenheid heb, koop of cadeau vraag zonder op recensies te wachten, omdat ik weet dat ik altijd van hun boeken geniet.
Gisteren ben ik begonnen in Heeft Geschiedenis Nut? van Maarten van Rossem. Wat ik tot nu toe heb gelezen ziet er veelbelovend uit: lekker en helder geschreven, boordevol informatie, duidelijke meningen en analyses, o.a. een heel duidelijk en beknopt overzicht van het ontstaan, het verloop en de gevolgen van de Eerste Wereldoorlog. Ik heb al een paar voor mij bruikbare passages ( en zelfs een aantal citaten ) gevonden.
(*) Een paar voorbeelden van onlogische of niet echt lopende zinnen en van andere gebreken die een redacteur er uit zou moeten halen ( ik las de 23e druk, 2001 ):
  1. p. 53 "Wie op een vroege herfstochtend de brug bij de oude schilderswinkel over loopt en daarna langzaam Jorwerd uit wandelt, wie dat voor de eerste maal doet wordt overweldigd door licht, door honderd verschillende soorten licht."
  2. p. 76: "De grote crisis [ van de jaren dertig ] verhoogde de modernisering van het platteland, maar stuitte die niet."
  3. p. 91: "Een bevriend boerenechtpaar liet me ooit hun 'Rekenboeck' zien, uit de periode 1965 tot 1975. Zijn vader had in 1930 zijn eerste koe gekocht, op de pinkstermarkt in Oudeschoot, en hij was ermee aan een touwtje naar huis komen lopen, zeker twintig kilometer verderop."
  4. pp. 222-223: "...en hij onderscheidde daarin drie types nieuwkomers. Het eerste type...., De tweede soort...., De derde categorie...., En de vierde soort - nauw daaraan verbonden - noemde hij...."

No comments: