Monday, July 24, 2017

Artikel in het Friesch Dagblad

Het volgende stuk staat vandaag in het Friesch Dagblad. Mijn column viert daar trouwens deze week zijn verjaardag, al weer twee maanden verschijnt hij iedere vrijdag op de opiniepagina van de krant.

De Bibilebontse Berg
Bert de Bruin
Het is weer eens goed mis in Jeruzalem. De terroristen die onlangs twee politieagenten vermoordden hebben hun zin (dat wil zeggen, de zin van degenen die hen stuurden danwel ïnspireerden) gekregen. Terreur – in de zin van: het zaaien van angst en onrust door middel van gericht grof geweld – werkt, dat blijkt maar weer. Niemand weet nog welk geweld een reactie waarop is, de kip en het ei zijn hier al lang niet meer herkenbaar. Feit is dat opnieuw diverse Israëlische en Palestijnse families om de dood van hun dierbaren rouwen, en dat de Heilige Stad, met daarin de Tempelberg en de Al-Aqsamoskee, wederom in het middelpunt der internationale belangstelling staat.
In de Israëlische media vallen twee hoofdthema’s te herkennen. Constant komt een Hebreeuwse uitdrukking voorbij die ik al eens eerder hier genoemd heb: soms is het beter om wijs te zijn dan gelijk te hebben. Natuurlijk was het plaatsen van metaaldetectors bij de ingang tot de Tempelberg een afgemeten, redelijke veiligheidsmaatregel. Maar zodra je ziet dat zo’n maatregel tot zulke spontane/gestuurde geweldsuitbarstingen leidt, moet je – ik citeer deskundigen van het leger en de Shin Beth, de binnenlandse veiligheidsdienst – je afvragen of die metaaldetectors het bloedvergieten wel waard zijn. Het besluit om ze te laten staan, en dat is het tweede hoofdthema, was een politiek besluit. Waar de veiligheidsdiensten rust en stabiliteit nastreven, is onrust voor sommige politici niet altijd een slechte zaak.
Meteen na de aanslag overlegde Nethanyshu wijselijk met de Palestijnse president, maar kort daarna maakte hij – op weg naar Parijs en Budapest – de beslissing om de metaaldetectors te plaatsen. Snel bleek dat het plaatsen van die poortjes voor veel woede en daarmee geweld onder Palestijnse demonstranten zorgde. Desondanks besloot Bibi de detectors te laten staan. Volgens veel deskundigen deed hij dit vanwege politieke druk vanuit de rechtervleugel binnen zijn toch al rechtse coalitie. Hij wilde niet als pragmatisch en daarmee toegeeflijk worden gezien, dat is immers de grootst denkbare schande en zonde in deze regio, ook wanneer het de enige redelijke optie is.
Tegelijkertijd komt het Nethanyahu niet erg slecht uit dat al ruim een week vrijwel geen grote koppen meer worden gewijd aan de diverse corruptieschandalen waarin hij en/of zijn vertrouwelingen en vrienden een rol spelen. Die affaires worden hier voor de ‘overzichtelijkheid’ aangeduid als de zaken 1000 (sigaren en champagne van buitenlandse vrienden), 2000 (overleg met een kranteneigenaar over meer positieve berichtgeving), 3000 (de aanschaf van Duitse onderzeeboten) en 4000 (vriendschapsbanden tussen Bibi, destijds minister van communicatie, en een grootaandeelhouder van het grootste telecombedrijf in Israël). Zijn vele buitenlandse reizen van de afgelopen maanden slaagden er niet in de media-aandacht van die schandalen af te leiden. Bibi lijkt het overigens buitengewoon goed te kunnen vinden met omstreden of ronduit dubieuze wereldleiders en regeringen. Dat hij nu juist in Boedapest tegen de EU tekeer ging is niet toevallig. Voor hem zijn China, Rusland, India, Polen en Hongarije (plus Egypte en Saoedi-Arabië) aantrekkelijker bondgenoten dan die stomvervelende Westeuropeanen met hun mensenrechten, of die verzwakte Amerikanen met hun onvoorspelbare president. Tja, wat betreft onbaatzuchtig en verantwoordelijk leiderschap zijn de Israëliërs vandaag de dag niet buitenmatig gezegend.
Iets soortgelijks geldt voor de Palestijnen. Ook zij verdienen leiders die niet alleen maar aan hun eigen belangen denken en hun eigen zakken willen vullen, die het lef hebben om moedige compromissen te sluiten, en die het politieke draagvlak hebben om zulke compromissen aan hun bevolking te verkopen. Helaas moeten zij het stellen met aan de ene kant Hamas, die al het geld en alle energie van Gaza in ‘verherbewapening’ voor de volgende oorlog tegen Israël steekt, en aan de andere kant Abu Mazen, die veelal door Israël genegeerd wordt maar er geen probleem mee heeft om – met Israëls hulp – over de rug van de mensen van Gaza (elektriciteits)rekeningen met Hamas te vereffenen.
Door gebrek aan Palestijns en Israëlisch leiderschap, en omdat aan beide kanten meerdere mensen belang hebben bij het voortduren van de status quo (lees: de huidige chaos en ellende), lijkt een oplossing zonder inmenging of druk van buitenaf ondenkbaar. Een derde partij, betrokken maar min of meer neutraal, is nodig om beide partijen naar de onderhandelingstafel te verleiden of te dwingen. Maar zo’n partij moet werkelijk bij zulke onderhandelingen betrokken willen zijn, én politieke en economische kracht hebben en uitstralen. Op dit moment is een bemiddelaar die aan al die criteria voldoet ver te zoeken. Donald Trump heeft haast nog meer juridische kopzorgen dan Bibi, en een krachtig, effectief en visionair buitenlands beleid is wel zo ongeveer het laatste waar deze Amerikaanse regering in geïnteresseerd is. Putin heeft zijn handen vol aan Syrië, de Palestijnen en Israël boeien hem nauwelijks. China heeft nooit een centrale rol in het conflict gespeeld, en ambieert dat ook niet. Wat overblijft is de Europese Unie. Zij heeft – door de nabijheid van het conflict en zijn randverschijnselen – direkt belang bij een oplossing, en ze heeft ook redelijk goede banden met alle betrokken partijen. Jammer genoeg is ook zij te veel met zichzelf en met andere dingen (Rusland, Amerika, Turkije, vluchtelingen) bezig om zich – weer eens – druk te maken om die lastige Israëliërs en Palestijnen. En dus pruttelt de vulkaan (per slot van rekening is dat een vuurspuwende berg) hier vrolijk verder.


1 comment:

Mobile Hacking said...

great to read it